(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

అరణ్యపర్వ - అధ్యాయ 112

॥ శ్రీః ॥
3.112. అధ్యాయః 112
Mahabharata - Vana Parva - Chapter Topics
విభాండకస్యాసన్నిధానే తదాశ్రమం ప్రవిష్టయా వేశ్యాయువత్యా విలాసై ర్ఋశ్యశృంగం ప్రలోభ్య పునః స్వావాసగమనం ॥ 1 ॥ ఆగతేన విభాండకేన వేశ్యావిలాసముగ్ధచేతసం సుతంప్రతి మోహకారణప్రశ్నః ॥ 2 ॥
Mahabharata - Vana Parva - Chapter Text

లోమశ ఉవాచ। 3-112-0x(2066)(20378)
సా తు నావ్యాశ్రమం చక్రే రాజకార్యార్థసిద్ధయే।
సందేశాచ్చైవ నృపతేః స్వబుద్ధ్యా చైవ భారత ॥ 3-112-1(20379)
నానాపుష్పఫలైర్వృక్షైః కృత్రిమైరుపశోభితైః।
నానాగుల్మలతోపేతైః స్వాదుకామఫలప్రదైః ॥ 3-112-2(20380)
అతీవ రమణీయం తదతీవ చ మనోహరం।
చక్రే నావ్యాశ్రమం రంయమద్భుతోపమదేర్శనం ॥ 3-112-3(20381)
తతో నివధ్య సా నావమదూరే కాశ్యపాశ్రమాత్।
చారయామాస పురుషైర్విహారం తస్య వై మునేః ॥ 3-112-4(20382)
తతో దుహితరం వేశ్యాం సమాధాయేతికార్యతాం।
దృష్ట్వాఽంతరం కాశయ్పస్య ప్రాహిణోద్బుద్ధిసంమతాం ॥ 3-112-5(20383)
సా తత్ర గత్వా కుశలా తపోనిత్యస్య సంనిధౌ।
ఆశ్రమం తం సమాసాద్య దదర్శ తమృషేః సుతం ॥ 3-112-6(20384)
వేశ్యోవాచ। 3-112-7x(2067)
కచ్చిన్మునే కుశలం తాపసానాం
కచ్చిచ్చ వో మూలఫలం ప్రభూతం।
కచ్చిద్భవాన్రమతే చాశ్రేఽస్మిం-
స్త్వాం వై ద్రష్టుం సాంప్రతమాగతాస్మి ॥ 3-112-7(20385)
కచ్చిత్తపో వర్ధతే తాపసానాం
పితా చ తే కచ్చిదహీనతేజాః।
కచ్చిత్త్వయా ప్రీయతేచైవ విప్ర
కచ్చిత్స్వాధ్యాయః క్రియతే చర్శ్యశృంగః ॥ 3-112-8(20386)
ఋశ్యశృంగ ఉవాచ। 3-112-9x(2068)
ఋద్ధ్యా భవాంజ్యోతిరివ ప్రకాశతే
మన్యే చాహం త్వామభివాదనీయం।
పాద్యం వై తే సంప్రదాస్యామి కామా-
ద్యథాధర్మం ఫలమూలాని చైవ ॥ 3-112-9(20387)
కౌశ్యాం బృస్యామాస్స్వ యథోపజోషం
కృష్ణాజినేనావృతాయాం సుఖాయ।
క్వ చాశ్రమస్తవ కిం నామ చేదం
వ్రతంబ్రహ్మంశ్చరసి హి దేవవత్త్వం ॥ 3-112-10(20388)
వేశ్యోవాచ। 3-112-11x(2069)
మమాశ్రమః కాశ్యపపుత్ర రంయ-
స్త్రియోజనం శైలమిమం పరేణ।
తత్రస్వధర్మోఽనభివాదనం నో
న చోదకం పాద్యముపస్పృశామః ॥ 3-112-11(20389)
భవతా నాభివాద్యోఽహమభివాద్యో భవాన్మయా।
వ్రతమేతాదృశం బ్రహ్మన్పరిష్వజ్యో భవాన్మయా ॥ 3-112-12(20390)
ఋశ్యశృంగ ఉవాచ। 3-112-13x(2070)
ఫలాని పక్వాని దదాని తేఽహం
భల్లాతకాన్యామలకాని చైవ।
కరూషకానీంగుదధన్వనాని
ప్రియాలానాం కాంక్షితం వై కురుష్వ ॥ 3-112-13(20391)
లోమశ ఉవాచ। 3-112-14x(2071)
సా తాని సర్వాణి విసర్జయిత్వా
భక్ష్యాణ్యనర్హాణి దదౌ తతోఽస్మై।
తాన్యృశ్యశృంగాయ మహారసాని
భృశం సురూపాణి చ మోదకాని ॥ 3-112-14(20392)
దదౌ చ మాల్యాని సుగంధవంతి
చిత్రాణి వాసాంసి చ భానుమంతి।
పేయాని చాగ్ర్యాణి తతో ముమోద
చిక్రీడ చైవ ప్రజహాస చైవ ॥ 3-112-15(20393)
సా కందుకేనారమతాస్య మూలే
విభజ్యమానా ఫలితా లతేవ।
గాత్రైశ్చ గాత్రాణి నిషేవమాణా
సమాశ్లిషచ్చాసకృదృశ్యశృంగం ॥ 3-112-16(20394)
సర్జానశోకాంస్తిలకాంశ్చ వృక్షా-
న్సుపుష్పితానవనాంయావభజ్య।
విలజ్జమానేవ మదాభిభూతా
ప్రోభయామాస సుతం మహర్షేః ॥ 3-112-17(20395)
అథర్శ్యశృంగం వికృతంసమీక్ష్య
పునః పునః పీఞ్య చ కాయమస్య।
అవేక్ష్యమాణా శనకైర్జగామ
కృత్వాఽగ్నిహోత్రస్య తదాఽపదేశం ॥ 3-112-18(20396)
తస్యాం గతాయాం మదనేన మత్తో
విచేతనశ్చాభవదృశ్యశృంగః।
తామేవ భావేన గతేన శూన్యే
వినిఃశ్వసన్నార్తరూపో బభూవ ॥ 3-112-19(20397)
తతో ముహూర్తాద్ధరిపింగలాక్షః
ప్రవేష్టితో రోమభిరానఖాగ్రాత్।
స్వాధ్యాయవాన్వృత్తసమాధియుక్తో
విభాండకః కాశ్యపః ప్రాదురాసీత్ ॥ 3-112-20(20398)
సోఽపశ్యదాసీనముపేత్య పుత్రం
ధ్యాయంతమేకం విపరీతచిత్తం।
వినిఃశ్వసంతం ముహురూర్ధ్వదృష్టిం
విభాణ్·కః పుత్రమువాచ దీనం ॥ 3-112-21(20399)
న కల్పితాః సమిధః కింను తాత
కచ్చిద్ధుతం చాగ్నిహోఽత్రం త్వయాఽద్య।
`న సంసృష్టం క్రియతే ద్వారభాగే
సువృక్షాణా ఖండనే కః ప్రవృత్తః' ॥ 3-112-22(20400)
సునిర్ణిక్తం స్రుక్స్రువం హోమధేనుః
కచ్చిత్సవత్సాద్యకృతా త్వయా చ।
`కోప్యాగతః శుశ్రూషణాయేహ పుత్ర
కుతశ్చిత్రం మాల్యమిదం ప్రవృద్ధం' ॥ 3-112-23(20401)
న వై యథాపూర్వమివాసి పుత్ర
చింతాపరశ్చాసి విచేతనశ్చ।
దీనోతిమాత్రం కిమివాద్య ఖిన్నః
పృచ్ఛామి త్వాం క ఇహాద్యాగతోఽభూత్ ॥ 3-112-24(20402)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే అరణ్యపర్వణి తీర్థయాత్రాపర్వణి ద్వాదశాధికశతతమోఽధ్యాయః ॥ 112 ॥

Mahabharata - Vana Parva - Chapter Footnotes
3-112-1 సా తు నార్యాశ్రమం చక్రే ఇతి క. ధ.పాఠః।
నావ్యాశ్రమం నావా తార్యమాశ్రమం ॥
3-112-4 మునేర్విభాండకస్య విహారం బహిర్గమనం చారయామాస చారైరధిగతవతీ ॥
3-112-5 సమాధాయ బోధయిత్వా।
ఇతికార్యాతాం ఇతికర్తవ్యతాం।
అంతరం అసాన్నిధ్యం ॥
3-112-10 కౌశ్యాం బృస్యామాస్వ కుశాసనే ఉపవిశ।
యథోపజోషం యథాసుఖం ॥
3-112-14 అనర్హాణి అమూల్యాని ॥
3-112-16 మూలే సమీపే।
విభజ్యమానా అంగమోటనాదీని కుర్వాణా ॥
3-112-18 కాయం దేహం పీడ్య ఆలింగ్యేత్యర్థః। అపదేశం ఛలం ॥
3-112-19 భావేనాభిప్రాయే ॥
3-112-20 ప్రవేష్టితో వ్యాప్తః ॥
3-112-23 నిర్ణిక్తం ప్రక్షాలితం।
సవత్సా కృతా। దోహనాయేతి శేషః ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.